6 Bosna và Hercegovina (1) Cầu Mehmed Paša Sokolović

Cầu Mehmed Paša Sokolović ở Višegrad, bắc qua sông Drina tại miền đông Bosna và Hercegovina, được xây dựng và hoàn thành năm 1577^[1] bởi kiến trúc sư triều đình Đế quốc Ottoman Sinan theo lệnh của thủ tướngMehmed Paša Sokolović. Cầu này đã được UNESCO công nhận là di sản thế giới năm 2007.

Cầu Mehmed Paša Sokolović gồm 11 vòm xây bằng vữa, mỗi vòm dài từ 11 tới 15 m, và một đường dốc tới cầu vuông góc với 4 vòm ở phía tả ngạn sông. Cầu có chiều dài tổng cộng 179,50 m, là tuyệt phẩm của kiến trúc sư Mimar Koca Sinan, một trong các kiến trúc sư và kỹ sư của thời Đế quốc Ottoman - cùng thời với kiến trúc Phục Hưng của Ý. Công trình xây dựng này của Sinan có thể sánh ngang các công trình xây dựng kiểu Phục Hưng. Về tổng thể, nét cân xứng và thanh nhã của cầu này là bằng chứng về sự tuyệt vời của phong cách kiến trúc.^[2]

3 trong số 11 vòm cầu đã bi phá hỏng trong Thế chiến thứ nhất và 5 vòm khác bị hư hại trong Thế chiến thứ hainhưng sau đó đã được tu sửa.^[3]

Trong cuộc Chiến tranh Bosna và Hercegovina cầu này là nơi diễn ra cuộc tàn sát thô bạo dân chúng ở Višegrad năm 1992.

Cầu này ngày nay rất nổi tiếng vì tác phẩm Cầu trên sông Drina do Ivo Andrić, người đoạt Giải Nobel Văn họcviết

Chiếc cầu danh tiếng xây trên sông Drina ở Vichégrad để nối xứ Bosnie với xứ Serbie, cả hai thời đó đều là những tỉnh trong đế quốc Thổ, mới là nhân vật chính trong bộ cố sự chép từ thế kỷ XVI tới năm 1914 đó. “Công trình kiến trúc quí báu, đẹp tuyệt vời” kia trong xứ hẻo lánh ấy làm cho người ta ngạc nhiên và giúp cho tác phẩm có tính cách nhất trí: Chương nào cũng chép một cố sự liên quan tới “chiếc cầu trên sông Drina”

Chiếc cầu đó được xây 1571, chương 3 và 4 chép việc xây cầu, những khổ dịch, và đau khổ ghê gớm mà tên hiểm ác Abidaga, người tin cẩn của quan tể tướng, bắt dân chúng chịu âm mưu phá cầu do Radislav tổ chức bị phát giác, Radislav bị bắt giam rồi bị xử tử xóc xiên (cuộc hành trình này thật rùng rợn, bút pháp tả chân thành tàn nhẫn)

Nhưng mọi thứ biến cố - hết thảy đều liên quan tới chiếc cầu trên sông Drina - nối tiếp nhau xảy ra trong những thế kỷ sau: nạn lụt, loạn lạc, bệnh dịch, và trên cầu đặt lính canh gác, kiểm tra mọi người qua cầu, vụ tự tử của thiếu nữ diễm lệ Fata, để tránh khỏi một cuộc ép duyên…

Bố cố sự dài này xen lẫn nhiều truyện tình cảm hoặc khôi hài, hấp dẫn từ đầu tới cuối. Như trong tập Cố sự Travnik, biến cố lịch sử ghép vào những sự biến cố gia đình. Tác giả là một học giả mà cũng là một nghệ sĩ, mô tả tâm lý rất dài.